Powrót na stronę główną Powrót do działu o książkach

Recenzja powieści "Pentagram" Jo Nesbø




           03 grudnia 2010 r.
           Ten trudny dla mnie czas pomagał mi przetrwać kolejny kryminał Jo Nesbø - "Pentagram", czyli ostatni tom Trylogii z Oslo. Podczas nadzwyczajnie upalnego lata w Oslo zostają odkryte zwłoki młodej, ładnej dziewczyny - Camilli Loen. Zamordowano ją w jej własnym mieszkaniu strzałem w głowę. Zabójca odciął swojej ofierze wskazujący palec lewej ręki, a pod jej powieką umieścił niewielki czerwony diament o charakterystycznym kształcie pięcioramiennej gwiazdy. Dokładnie pięć dni później znika kolejna młoda i piękna kobieta Lisbeth Barli, prywatnie żona jednego z wziętych producentów teatralnych Williy'ego Barli, zawodowo piosenkarka, która właśnie miała wystąpić w pierwszej swojej poważnej roli w musicalu wyprodukowanym przez jej męża. Niedługo potem policja otrzymuje pocztą przesyłkę z jej odciętym palcem serdecznym, na którym również umieszczono klejnot z takim samym jak w przypadku Camilli Loen kamieniem szlachetnym. Wreszcie po upływie kolejnych pięciu dni zamordowana zostaje kolejna młoda kobieta i również jej brakuje palca u lewej dłoni a zabójca zostawia przy jej zwłokach czerwony diament w kształcie pięcioramiennej gwiazdki. Słowem wszystko układa się w jasny wzór - policja w Oslo ma do czynienia z seryjnym mordercą, któremu media nadają miano Kuriera Śmierci.
           Tymczasem Harry Hole mierzy się ze swoimi demonami, których zwyczajowe grono zostało nawet dodatkowo zasilone. Dręczą go już nie tylko wspomnienia z przeszłości, trauma związana z wczesnym osieroceniem przez matkę i nasilający się alkoholizm. Do stałego grona zmor poniekąd niespodziewanie dołącza dręczące wspomnienie jego nieżyjącej partnerki i przyjaciółki Ellen Gjelten. To właśnie za przyczyną bezsilności w wyjaśnieniu tajemnicy związanej z jej zabójstwem i narastającej frustracji, Harry coraz bardziej osuwa się w nałóg alkoholowy i coraz bardziej oddala się od Rakel i Olega.
           Letni sezon urlopowy powoduje, że w Oslo pozostało stosunkowo niewielu pracujących funkcjonariuszy. Wśród nich oprócz niezmordowanego, a w zasadzie pozbawionego jakiejkolwiek sensownej - jego zdaniem - alternatywy w stosunku do nieustannego picia Harry'ego Hole jest Beate Lonn i jest również komisarz Tom Waaler, co do którego Hole jest pewien, że stoi za zleceniem zabójstwa Ellen Gjelten. Pechowym zrządzeniem losu szef wydziału zabójstw Moller nie mając w zasadzie innego wyjścia, przydziela do sprawy Kuriera Śmierci Harry'ego Hole i Toma Waalera. Konieczność współpracy ze swoim największym wrogiem wydaje się być wyzwaniem zdecydowanie ponad siły Holego. Tym bardziej, że Waaler postara się przeciągnąć go na swoją stronę.
           Cóż więcej można dodać poza tym, że to kolejna doskonała robota w wydaniu Jo Nesbø? Kryminał o intrydze trzymającej w napięciu, dość zawiłej, której rozwiązanie wcale nie jest tak oczywiste jak by się mogło wydawać. Do tego rzecz napisana jest moim zdaniem wprost po mistrzowsku i nie tylko o tradycyjne już w przypadku Jo Nesbø, stanowiące jego znak rozpoznawczy gubienie tropów chodzi. Jo Nesbø potrafił doskonale opisać zarówno momenty bliskości i intymności, jak i dać sugestywny, turpistyczny opis zarówno pewnych szczegółów zbrodni, jak i przede wszystkim stanu upodlenia do jakiego doprowadza się Hole w ciągu alkoholowym. To wszystko jest naprawdę na tyle realistycznie podane, że można snuć przypuszczenia co do opierania się przez autora na znanych mu doświadczeniach.
           Ponadto swój niezaprzeczalny urok mają pojawiające się z rzadka w tej narracji elementy ironii i sarkazmu. Choćby takie: "Zdawał sobie sprawę, że dorosła kobieta, która ma zdjęcia Kylie Minogue na ścianie i współlokatorkę w tym samym wieku ostrzyżoną na jeża, w T-shircie z logo kobiecej drużyny piłki nożnej , nie musi być koniecznie lesbijką. Zrobił jednak takie wstępne założenie." (s. 60-61). Ten nonszalancki urok braku politycznej poprawności.
           Na uwagę zasługuje również moim zdaniem świetnie skonstruowana psychologia postaci. Stara się autor nie zaniedbywać pod tym kątem żadnej z nich, dalszoplanowych nie wyłączając. Dzięki temu powieść wciąga jeszcze mocniej, bo wydaje się bliższa rzeczywistości, a nie fikcji literackiej. Nawet jeśli momentami te rysy psychologiczne mają charakter dość sensacyjny. Niemniej jest to dokładnie to, czego można oczekiwać po doskonale skomponowanym i równie doskonale napisanym kryminale jakim "Pentagram" z całą pewnością jest. Z największą przyjemnością sięgnę po kolejne z nieznanych mi jeszcze kryminałów autorstwa Jo Nesbø jakie zostały wydane w Polsce i już mnie smuci, że ich liczba topnieje w zatrważającym tempie.

Stella


Tytuł: Pentagram. Trylogia z Oslo, tom 3
Tytuł oryginalny: Marekors
Autor: Jo Nesbø
Przekład: Iwona Zimnicka
Wydawca: Wydawnictwo Dolnośląskie
Cykl: Harry Hole
Cena: 34,90
Data wydania: październik 2010


W sieci, związane z tematem:
Strona oficjalna Wydawnictwa Dolnośląskiego
Sebastian Chosiński - "Zbrodnia i kara, wina i odkupienie"
Sebastian Chosiński "Psycho Killer"
Jo Nesbø - The Official Website of Europe's New Star of Crime Fiction
Jo Nesbø's UK website
Sebastian Chosiński - Mariaż "Dnia Szakala" z "Psychozą"
Sebastian Chosiński - "Stare wilki też skaczą sobie do gardeł"