Powrót na stronę główną Powrót do działu o książkach


Recenzja powieści "Śmierć na Zatybrzu" Danili Comastri Montanari :


 


            "Śmierć na Zatybrzu" autorstwa Danili Comastri Montanari jest trzecim tomem cyklu o Publiuszu Aureliuszu Stacjuszu - rzymskim senatorze, bogaczu oraz detektywie amatorze.
            Akcja powieści rozgrywa się w 43 r. n.e. Tym razem senator Publiusz Aureliusz staje przed zadaniem rozwiązania zagadki śmierci młodziutkiej córki jego żydowskiego przyjaciela Mordecheusza - Diny. Wszystko wskazuje na to, że Dina - zgodnie z żydowskimi obyczajami przyobiecana jako żona Eleazarowi, z którym jednak nie łączyła jej więź emocjonalna - umarła z wykrwawienia na skutek niewłaściwie przeprowadzonej aborcji. Jednakże pewne okoliczności zdają się wskazywać na to, że popełniono zbrodnię.
            Krok po kroku Publiusz Aureliusz (przy pomocy Kastora - diabelnie sprytnego i przez to niezmiernie użytecznego w detektywistycznych przedsięwzięciach wyzwoleńca, swoich przyjaciół - Serwiliusza i jego żony Pomponii cieszącej się zasłużenie reputacją najlepiej poinformowanej matrony w całym Rzymie i innych) odkrywa zarówno, że przeczucia co do zaistnienia zbrodni go nie myliły, jak i tajemnicę jaką skrywała Dina. Demaskuje mordercę i kierujące nim motywy.
             Fabularnie "Śmierć na Zatybrzu" jest taka jak jej tytuł - słabiutka, by nie napisać wprost: beznadziejna. Intryga jest bardzo przewidywalna, łatwo się zorientować, że "zabił kamerdyner". Jeśli idzie o motywację, to też nie ma tu niczego interesującego. Ot taki sobie naprawdę bardzo słabiutki kryminał. Należy dodać, że nie istnieje w gruncie rzeczy coś takiego jak psychologia postaci. Są one tak do bólu sztampowe jakby chodziło o klasyczną commedia dell'arte.
            Jednak w istocie rzeczy - tak jak to widzę - autorka nie miała zamiaru napisać porywającego kryminału z myślą o przejściu do historii gatunku. Jej zamiarem było raczej przedstawienie czytelnikowi określonego fragmentu z zakresu mniej znanej z historii starożytnych. Historii związane z życiem codziennym. W tym przypadku intryga osnuta jest wokół zagadnienia regulacji narodzin w starożytnym Rzymie ze szczególnym uwzględnieniem aborcji.
            Kwestia jest nawet interesująca, choć przedstawiona dość pobieżnie. Nie czyniłabym jednak z tego poważniejszego zarzutu autorce. Zdaje się, że źródła dotyczące tego zagadnienia są dość skąpe, niemniej istnieją i dają pewien ogląd sprawy. Przy czym to, co pod tym kątem najistotniejsze znajduje się ładnie wyłuszczone na trzech stronach w "Dodatkach" na końcu książki. Podobnie jeśli chodzi o historię Żydów w Rzymie. Obydwie notki mają charakter zbliżony do haseł w Wikipedii. Nie należy zatem również mieć nadziei na rzetelną i rzeczową powieść historyczną.
            Podsumowując: nie zachęcam do lektury. Co prawda nie odradzam jej aż tak energicznie jak czyniłam to już w paru przypadkach. Niemniej czytanie tego nie ma większego sensu. Czas można spożytkować inaczej z lepszym skutkiem. Z kronikarskiego obowiązku dodam, że na końcu znajduje się opowiadanie "Sporny spadek" do którego w pełni aktualne pozostają uwagi dotyczące powieści. Wreszcie biorąc pod uwagę jakość wydania, cena którą zawołał sobie wydawca - 27 zł, to istny rozbój w biały dzień.


Stella



Tytuł: Śmierć na Zatybrzu
Autor: Comastri Montanari Danila
Język oryginału: włoski
Tłumaczenie: Monika Woźniak
Liczb stron :223
Data polskiego wydania: 2006
Wydawca: Femis
Seria: Publiusz Aureliusz prowadzi śledztwo


W sieci, związane z tematem:
Jacek Szczerba "Rzymski patrycjusz bawi się w detektywa"
Bibliografia autorki po włosku
Danila Comastri Montanari STORIA IN GIALLO - Historical mystery fiction
The Detective and the Toga: Roman Mysteries in Italian